rena

Ολοκλήρωσα το σενάριό μου σύμφωνα με τις παρατηρήσεις και τα σχόλια των επιμορφωτών μου. **__ ΣΕΝΑΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ Α ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΕ ΤΙΣ ΤΠΕ. __** -**Τίτλος** : Η εκστρατεία και το Έργο του Μ. Αλεξάνδρου -**Δημιουργός** : Βασιλακάκου Ειρήνη.. -**Τάξη** :Α΄ Γυμνασίου. . -**Γνωστικό αντικείμενο** : Αρχαία Ιστορία. -**Διδακτικές Ενότητες** : «Αλέξανδρος, η Κατάκτηση της Ανατολής» και «Το έργο του Μ. Αλεξάνδρου». -**Χρονική διάρκεια που απαιτείται** : 6 Διδακτικές ώρες -**Προϋποθέσεις υλοποίησης** : -3 Ομάδες εργασίας μαθητών (Ομαδοσυνεργατικός τρόπος εργασίας). - **Εργαλεία** : Διαδίκτυο, επεξεργασία κειμένου, λογισμικό παρουσίασης.
 * 1. Ταυτότητα του Σεναρίου **

Επιχειρείται διερεύνηση της σημασίας της εκστρατείας και του έργου του Μ. Αλεξάνδρου, στα χρόνια και τις συνθήκες κάτω από τις οποίες διαδραματίσθηκαν τα ιστορικά γεγονότα, η σκιαγράφηση της ιστορικής ηγετικής προσωπικότητάς του και η αξιολόγηση του έργου του, στοιχεία του οποίου διατηρούν την επικαιρότητά τους ακόμα και σήμερα στην παγκόσμια κοινότητα.
 * 2. Σύντομη Περιγραφή **

-Οι γενικοί στόχοι του σεναρίου είναι :
 * 3. Στόχοι του Σεναρίου **

-Οι μαθητές να ανασυνθέσουν τα ιστορικά γεγονότα μέσα από τη μελέτη των πηγών.

-Οι ειδικότεροι γνωστικοί-μαθησιακοί, διδακτικοί-παιδαγωγικοί και τεχνολογικοί στόχοι, περιγράφονται παρακάτω :

-Να ασκηθούν οι μαθητές στην σύντομη αφηγηματική διαδικασία εξιστόρησης πολεμικών γεγονότων.
 * 3.1 Γνωστικοί- μαθησιακοί στόχοι. **

-Να γνωρίσουν τα σημαντικότερα έργα του Μ. Αλεξάνδρου.

-Να προσδιορίσουν μέσα από γεγονότα και ιστορικές αφηγήσεις, τις πολιτικές και την ηγετική φυσιογνωμία του Μ. Αλεξάνδρου που ήταν η αιτία ώστε το έργο του ακόμα και σήμερα να αναγνωρίζεται παγκόσμια.

-Να κατανοήσουν το έργο του Μ. Αλεξάνδρου και τις συνέπειες για την κοινωνική και πολιτική ζωή των Ελλήνων αλλά και των λαών που κατακτήθηκαν.

-Να αναπτύξουν (οι μαθητές) ιστορική και κριτική σκέψη ασκούμενοι στη διάκριση των ιστορικών γεγονότων από προσωπικές απόψεις και ερμηνείες.
 * 3.2 Διδακτικοί- Παιδαγωγικοί στόχοι. **

-Να καλλιεργήσουν δεξιότητες και στρατηγικές αποτίμησης ιστορικών γεγονότων και προσώπων.

-Να ασκήσουν τις διερευνητικές ικανότητές τους.

-Να εκτιμήσουν τις εναλλακτικές δυνατότητες που προσφέρουν οι Νέες Τεχνολογίες δια μέσου του διαδικτύου για διαχείριση πληροφοριών.
 * 3.3 Τεχνολογικοί στόχοι **

-Να ασκηθούν στη χρήση των λογισμικών γενικής χρήσης, ως γνωστικών εργαλείων και μέσων πρακτικής γραμματισμού (μέσων για ανάγνωση – κατανόηση – συγγραφή).


 * 4.** **Λεπτομερής Παρουσίαση της Πρότασης**

Επειδή έως τώρα η διδακτική πράξη, όσον αφορά στο μάθημα της ιστορίας, συνεχίζει να περιορίζεται στην προσφορά της έτοιμης γνώσης, την απομνημόνευση, την εκτέλεση τυποποιημένων δραστηριοτήτων (π.χ. απαντήσεις σε ερωτήσεις του σχολικού εγχειριδίου ή σε παρόμοιες μ΄ αυτό) έχει ως αποτέλεσμα να μην προωθεί την κριτική σκέψη των μαθητών. Επιπλέον το μάθημα της ιστορίας δεν είναι αγαπητό στους μαθητές αλλά μάλλον βαρετό και σε πολλές περιπτώσεις αποτελεί πηγή άγχους για τους μαθητές. Η χρήση των ΤΠΕ μέσα από προσεκτικό σχεδιασμό παιδαγωγικών και διδακτικών δραστηριοτήτων θα βοηθήσει τους μαθητές να δημιουργήσουν μόνοι τους την ιστορική γνώση με την ενεργό αλληλεπίδρασή τους (ομαδοσυνεργατική μάθηση).
 * 4.1 Το Διδακτικό Θέμα-Ζήτημα **

Οι μαθητές με την αναζήτηση, την ερμηνευτική κριτική και διαλεκτική επεξεργασία ενός θέματος, καλλιεργούν τη δημιουργική σκέψη και δράση με την άμεση συμμετοχή τους. Λαμβάνουν ενεργό μέρος στη διαδικασία διδακτικής του μαθήματος, αναπτύσσουν το πνεύμα συνεργασίας και ομαδικότητας, ασκούνται στην σύνθεση ιστορικού κειμένου μέσα από τη συλλογή και κριτική διεργασία των πληροφοριών. Μαθαίνουν να καλλιεργούν την ενσυναίσθηση εκτιμώντας και αξιολογώντας τα προβλήματα, τις απόψεις των άλλων ανθρώπων. Εξοικειώνονται με την ιστορική μεθοδολογία, αποκτούν κριτική σκέψη και ιστορική συνείδηση. Επίσης με τη συλλογή εικαστικού υλικού από το διαδίκτυο επιτυγχάνεται η εποπτικότητα και η βιωματικότητα. Οι εικαστικές πηγές προσφέρουν αμεσότητα, ασκούν την παρατηρητικότητα και προάγουν τη συλλογιστική και κριτική διαδικασία.
 * 4.2 Θεωρητικό Πλαίσιο **

Η εμπειρία της διδασκαλίας της ιστορίας αποδεικνύει ότι διδακτική αξία δεν έχει η συγκεκριμένη ερμηνεία ενός ιστορικού γεγονότος, αλλά η μέθοδος επεξεργασίας του ιστορικού υλικού για την κατανόηση και ερμηνεία της δράσης του ανθρώπου, η γνωριμία με την μεθοδολογία της ιστορικής έρευνας, η αιτιακή διασύνδεση και ερμηνεία των ιστορικών γεγονότων, ο εμπλουτισμός των παιδαγωγικών μεθόδων, το άνοιγμα του σχολείου προς την «Κοινωνία της Πληροφορίας», η ανακάλυψη των πηγών από τους ίδιους τους μαθητές, και η ανάπτυξη του πνεύματος συνεργασίας, διαλόγου και ομαδικότητας. Η σύλληψη και ο σχεδιασμός του σεναρίου υποστηρίζουν την αυτόνομη, την ομαδοσυνεργατική και τη διερευνητική μάθηση με την χρήση των ΤΠΕ.
 * 4.3 Μεθοδολογία **


 * 4.4** **Εργαλεία ΤΠΕ**

Προϋπόθεση είναι οι μαθητές να χειρίζονται επαρκώς τον Η/Υ και να έχουν βασικές γνώσεις των εργαλείων επεξεργασίας κειμένου και παρουσίασης. Το μάθημα θα πραγματοποιηθεί στο σχολικό εργαστήριο πληροφορικής και προβλέπεται να ολοκληρωθεί σε 6 διδακτικές ώρες. Για την παραδοτέα εργασία θα απαιτηθεί και εργασία των μαθητών στο σπίτι. Στο παρόν σενάριο αξιοποιούνται τα λογισμικά γενικής χρήσης: α) επεξεργαστής κειμένου (συγγραφή μαθητικών κειμένων), β) λογισμικό παρουσίασης (δημιουργία πολυτροπικών κειμένων), γ) διαδίκτυο (στοχοθετημένη αναζήτηση). Η επιλογή των συγκεκριμένων λογισμικών δίνει τη δυνατότητα στους μαθητές να εξοικειωθούν με τα νέα μέσα πρακτικής γραμματισμού: τον επεξεργαστή (το γράψιμο ως διαδικασία), το λογισμικό παρουσίασης (αξιοποίηση πολυτροπικών πόρων) και το διαδίκτυο, το οποίο εμπλουτίζει, συμπληρώνει, ενδεχομένως ανατρέπει το σχολικό εγχειρίδιο με την πληθώρα πηγών που παρέχει. Προβλέπεται να δοθούν επιλεγμένες από την εκπαιδευτικό ιστοσελίδες, λόγω της μικρής ηλικίας των μαθητών.

Οι μαθητές του τμήματος θα χωριστούν σε 3 ομάδες των 6 ατόμων η κάθε μία. Η συγκρότηση των ομάδων θα γίνει με κριτήρια την επίδοσή τους στο μάθημα, τις δεξιότητές τους στις ΤΠΕ και θα επιδιωχθεί η προσωπική τους προτίμηση. Σε κάθε ομάδα θα δοθεί διαφορετικό φύλλο εργασίας και αξιολόγησης.
 * 4.5 Διαδικασία-Πορεία Διδασκαλίας **

4.5.1 Η κάθε ομάδα θα αναλάβει να παρουσιάσει διαφορετικό θέμα :

α. Η ομάδα Α θα αφηγηθεί την εκστρατεία του Μ. Αλεξάνδρου και τις κυριότερες μάχες που έκριναν την πορεία αυτής (αξιολόγηση του στρατιωτικού του έργου).

β. Η ομάδα Β θα εξετάσει την σημασία της ίδρυσης των νέων πόλεων και της διάδοσης, δια μέσου αυτών, του ελληνικού τρόπου ζωής (αιτιολόγηση του χαρακτηρισμού «διορατικός ηγέτης»).

γ. Η ομάδα Γ θα διερευνήσει και θα παρουσιάσει τις πολιτικές που εφάρμοσε ο Μ. Αλέξανδρος και θα επισημάνει την επικαιρότητά τους στην σημερινή εποχή.

4.5.2 Διαγραμματική παρουσίαση της πορείας διδασκαλίας.

Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η σύντομη διδασκαλία (1 ώρα) της εκστρατείας, του έργου και της προσωπικότητας του Μ. Αλεξάνδρου, μέσω λογισμικού παρουσίασης από τον καθηγητή.

Α΄ ΦΑΣΗ (1 ώρα) :

-Καθορισμός ομάδων εργασίας. -Διανομή και ενημέρωση για τα φύλλα εργασίας.

Β΄ ΦΑΣΗ (2 ώρες) :

Περιήγηση στο διαδίκτυο και συλλογή στοιχείων με οδηγό το φύλλο εργασίας, με σκοπό την δημιουργία της παρουσίασης των θεμάτων της κάθε ομάδας. Ως εργασία για το σπίτι αναλαμβάνουν την συγγραφή πρωτότυπων κειμένων συνοδευτικών του υλικού που συγκεντρώθηκε, προκειμένου να ενσωματωθεί στην τελική παρουσίαση.

Γ΄ ΦΑΣΗ (2 ώρες):

-Παρουσίαση εργασιών κάθε ομάδας. -Αξιολόγηση της εργασίας από τις άλλες ομάδες. -Αξιολόγηση κριτική των εργασιών των ομάδων από τον καθηγητή.

Τα μέσα που θα έχουν στην διάθεσή τους οι μαθητές είναι το σχολικό εγχειρίδιο και πηγές από το διαδίκτυο.
 * 4.6 Πηγές **

Κάθε ομάδα θα δημιουργήσει κείμενο και παρουσίαση ( απλή ή πολυτροπική), ανάλογα με το φύλλο εργασίας.
 * 4.7 Παραδοτέα **

H αξιολόγηση έγινε σε όλη τη διάρκεια προετοιμασίας της ανακεφαλαίωσης, στη διάρκεια της διδασκαλίας, αλλά και με τα φύλλα αξιολόγησης. Διαπιστώθηκε ότι: Δεν υπήρξε δυσκολία στη διεκπεραίωση της εργασίας, λόγω σύνδεσης του σχολείου στο διαδίκτυο χρησιμοποίησης της αίθουσας πληροφορικής και την παροχή τεχνικών οδηγιών στους μαθητές από τον εκπαιδευτικό της πληροφορικής, που διαθέτει το σχολείο. Όλες οι ομάδες είχαν πολύ καλή συνεργασία, και μοιράσθηκε η εργασία στο πλαίσιο της ομάδας έτσι ώστε σε κάθε ομάδα δημιουργήθηκαν και εργάσθηκαν 3 υποομάδες (2 μαθητές σε κάθε Η/Υ).
 * 4.8 Αξιολόγηση **

Ως προς την εκπλήρωση των στόχων εκτιμώ ότι :

-Έγινε προσπάθεια και επετεύχθη σε ικανοποιητικό βαθμό η ομαδοσυνεργατική εργασία των μαθητών. -Η ανάπτυξη ιστορικής και κριτικής σκέψης από μαθητές δεν κρίνεται ικανοποιητική, γιατί η σχετική προσέγγιση των ιστορικών γεγονότων πραγματοποιήθηκε από συγκεκριμένες πηγές, ο διατιθέμενος χρόνος ήταν περιορισμένος αλλά υπήρχε καιέλλειψη γνώσης και εμπειρίας στην αναζήτηση στο διαδίκτυο. -Η χρήση του λογισμικού παρουσίασης για την διαμόρφωση και παρουσίαση πολυτροπικού κειμένου ήταν άκρως εποικοδομητική για την απόκτηση των ιστορικών γνώσεων που απαιτούσαν οι δύο ενότητες της ιστορίας που εξετάστηκαν.

Γενικά είμαι ευχαριστημένη από τις προσπάθειες των παιδιών, που στην πλειοψηφία τους εργάστηκαν με επιμέλεια, συνεργάστηκαν με τους συμμαθητές τους και προετοίμασαν τις σχετικές δραστηριότητες.

4.9.1 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 (ΟΜΑΔΑ Α΄ 6 άτομα )
 * 4.9 Φύλλα Εργασίας **

//Η εκστρατεία// //Μ. Αλεξάνδρου και οι κυριότερες μάχες που έκριναν την πορεία αυτής. Γιατί του αποδίδεται ο χαρακτηρισμός του «Μεγάλου Στρατηλάτη»//.

. Α. Μεταβείτε στην ιστοσελίδα [] που διαθέτει χάρτη με τις χώρες που κατέκτησε ο Μ. Αλέξανδρος. Αντιγράψτε σε μια διαφάνεια λογισμικού παρουσίασης και απεικονίστε την πορεία της εκστρατείας και τις περιοχές που διεξήχθησαν οι σπουδαιότερες μάχες, αιτιολογώντας γιατί επέλεξε τις συγκεκριμένες περιοχές. Αναζητείστε στο διαδίκτυο εικόνες από τις περιοχές που σημειώθηκαν οι κυριότερες μάχες, προκειμένου να δημιουργήσετε αρχείο εικόνων για την εργασία σας. Κατά την αναζήτησή σας μπορείτε να αξιοποιήσετε τους παρακάτω δικτυακούς τόπους [|www.google.gr] à ΄΄Εικόνες ΄΄(πληκτρολογώντας τον αναζητούμενο όρο.)

B. Να καταγράψετε σε κείμενο και σε ηλεκτρονική μορφή, ποιές μάχες έκριναν την εκστρατεία και σε ποιους παράγοντες οφείλεται η επιτυχία αυτής. . [] [] []

Γ. Με βάση την επιτυχή, από στρατιωτικής πλευράς, έκβαση της εκστρατείας αιτιολογείστε, σε κείμενο και σε ηλεκτρονική μορφή, το χαρακτηρισμό«Μέγας Στρατηλάτης» που αποδίδεται στον Μ. Αλέξανδρο.

4.9.2 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2 (ΟΜΑΔΑ Β΄ 6 άτομα)

//Η σημασία της ίδρυσης των νέων πόλεων και της διάδοσης, δια μέσου αυτών, του ελληνικού πολιτισμού. Γιατί του αποδίδεται ο χαρακτηρισμός του «Διορατικού Ηγέτη»//.

Α. Με τη χρήση σύγχρονου γεωγραφικού άτλαντα της Ασίας, προσπαθήστε να προσδιορίσετε και να απεικονίσετε, σε λογισμικό παρουσίασης, την έκταση των κατακτημένων περιοχών και τα κράτη που βρίσκονται σήμερα στην έκταση αυτή.

Β. Καταγράψτε και απεικονίστε, σε λογισμικό παρουσίασης, τις σπουδαιότερες πόλεις που ίδρυσε ο Μ. Αλέξανδρος. Να εξηγήσετε την επιλογή της ίδρυσής των.

Γ. Εξηγείστε, σε κείμενο και σε ηλεκτρονική μορφή, την συμβολή της ίδρυσης των πόλεων του Μ. Αλεξάνδρου στη διάδοση του ελληνικού πολιτισμού και αιτιολογείστε τον χαρακτηρισμό «Διορατικός Ηγέτης».που του αποδίδεται

Δ. Για την εργασία σας μεταβείτε στις ιστοσελίδες : [] [] []

4.9.3 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 3 (ΟΜΑΔΑ Γ΄ 6 άτομα)

//Η διασύνδεση του παρελθόντος με το παρόν εντοπίζεται μέσα από τις πολιτικές που εφάρμοσε ο Μ. Αλέξανδρος και οι οποίες διατηρούν την επικαιρότητα στην σημερινή εποχή.//

Α. Από την παρακάτω ιστοσελίδα αναζητείστε μέσα από το έργο του Μ. Αλεξάνδρου τις πολιτικές (κοινωνικές, οικονομικές, οργανωτικές) που εφάρμοσε στους λαούς που κατέκτησε, οι οποίες διατηρούν την επικαιρότητά τους ακόμα και σήμερα. [] Β. Αιτιολογείστε ειδικά την επίκαιρη ενέργεια του Μ. Αλεξάνδρου κοπής «κοινού νομίσματος». Πηγή στην ιστοσελίδα : Γ. Εντοπίστε εκείνες τις πολιτικές που αποτελούν κάποιες από τις βασικές πολιτικές, κοινωνικές και οικονομικές αρχές ίδρυσης παγκόσμιων οργανισμών και ενώσεων όπως ο ΟΗΕ. Για υποβοήθηση της εργασίας σας μπορείτε να αξιοποιήσετε τον διαδικτυακό τόπο : [] (Ανθρώπινα Δικαιώματα- Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα ,Δεύτερο- Τρίτο Μέρος).
 * [|http://asiaminor.ehw.gr/forms/fLemmaProperties.aspx?lemmaid=4890&objectid=6&boithimataState=&kefalaia State] **

Δ. Καταγράψτε την εργασία σας σε κείμενο και σε ηλεκτρονική μορφή, και δημιουργείστε παρουσίαση με εικόνες με σύντομο επεξηγηματικό κείμενο. Με κατάλληλες τροποποιήσεις το σενάριο θα μπορούσε να εξελιχθεί σε project με θέμα η επίδραση της φυσιογνωμίας του Μ. Αλεξάνδρου στη νεότερη λογοτεχνία και την τέχνη. Με αυτό τον τρόπο θα ήταν δυνατή η συνεργασία και άλλων εκπαιδευτικών και η εμπλοκή άλλων μαθημάτων όπως η Λογοτεχνία η Αισθητική Αγωγή. Το αντικείμενο του σεναρίου αποτελεί μια πρόταση διδασκαλίας 2 θεματικών ενοτήτων του σχολικού βιβλίου της Α΄ Γυμνασίου. Ωστόσο είναι προφανές ότι υφίστανται αντικειμενικές δυσκολίες στην κατ΄ απόλυτο και ουσιαστικό τρόπο υλοποίησή της καθόσον : α. Ο χρόνος που ανατίθεται, δεν δίνει την ευχέρεια για εξοικείωση και εκμετάλλευση, τόσο από τον καθηγητή όσο και από τους μαθητές, των ΤΠΕ. β. Την παρούσα χρονική περίοδο του σχολικού έτους, οι υπολειπόμενες ώρες διδασκαλίας στο μάθημα της ιστορίας και οι απαιτήσεις σε ώρες διδασκαλίας ενός σεναρίου, με δεδομένο την έλλειψη εμπειρίας και γνώσης υλοποίησης των ΤΠΕ, καθιστούν άκρως οριακή την υλοποίηση της διδακτέας ύλης του μαθήματος με βάση το αναλυτικό πρόγραμμα. 4.11.2 Το θετικό στοιχείο από την εφαρμογή στην τάξη ήταν ότι υπήρξε ενθουσιασμός στα παιδιά και συνεργάστηκαν ομαδικά (με κάποια προετοιμασία και από το σπίτι). Βέβαια τα παραδοτέα κάθε ομάδας ήταν διαφορετικά από άποψη οργάνωσης και πρωτοτυπίας.Κάνοντας ενα αναστοχασμό πιστεύω πως δεν ήταν αρκετός ο χρόνος και η συγκεκριμένη χρονική περίοδος πραγματοποίησής του στο σχολείο. 4.11.3 Λαμβάνοντας υπόψη τις παραπάνω αντικειμενικές δυσκολίες διαμορφώθηκε αυτό το σενάριο, ευελπιστώντας στην γνωριμία με τις ΤΠΕ καθηγητή και μαθητών, στην βελτίωση της διδασκαλίας και κατά συνέπεια στη διέγερση του ενδιαφέροντος του μαθητή για το μάθημα της ιστορίας, αλλά και στην σταδιακή προσαρμογή του καθηγητή στην εκμετάλλευση των ΤΠΕ.
 * 4.10 Άλλες Εκδοχές (Προέκταση σεναρίου)**
 * 4.11 Κριτική**